تفاوت روغن گیربکس و واسکازین

روغن گیربکس و روغن واسکازین (دنده) هر دو روان ‌کننده هایی هستند که برای کاهش اصطکاک و محافظت از چرخ دنده ها و دیگر قطعات سیستم انتقال قدرت در برابر ساییدگی و آسیب به کار می روند. اما نکته مهم این است که این دو کاملا یکسان نیستند. با اینکه در صحبت های روزمره اغلب روغن گیربکس و روغن دهنده را به جای هم استفاده می کنند اما بین آنها تفاوت های کوچکی وجود دارد. در این مقاله قصد داریم تفاوت های روغن واسکازین و گیربکس را بگوییم تا بتوانید از انتخاب اشتباه روغن برای خودرو، خرابی گیربکس و هزینه ‌های اضافی جلوگیری کنید.

روغن گیربکس چیست؟

روغن گیربکس (برای ماشین‌ های اتومات) یا همان ATF یک مایع تخصصی است که داخل گیربکس اتومات می گردد تا هم قطعات داخلی را روانکاری کند، هم حرارت را کاهش دهد و هم با ایجاد فشار هیدرولیکی به عملکرد درست تعویض دنده ‌ها کمک کند. این روغن همچنین از سایش، خوردگی و لرزش جلوگیری می ‌کند و نقش مهمی در نرمی و دوام گیربکس اتومات دارد بنابراین باید دقیقاً مطابق استاندارد توصیه‌ شده سازنده مثل Dexro، Mercon یا استاندارد های اختصاصی هر خودرو انتخاب و در زمان مناسب تعویض شود.

 

مزایای استفاده از روغن گیربکس

استفاده از روغن گیربکس مزایای زیادی دارد که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• روانکاری قطعات داخلی گیربکس: اصطکاک و سایش چرخ ‌دنده ‌ها و یاتاقان ‌ها را کم می ‌کند.
• کاهش حرارت و جلوگیری از داغ شدن: با کاهش اصطکاک و انتقال بهتر گرما از افزایش بیش از حد دما جلوگیری می ‌کند.
• بهبود عملکرد تعویض دنده: تعویض دنده نرم ‌تر و دقیق‌ تر انجام شده و تقه و گیرکردن کمتر می ‌شود.
• کاهش صدا و لرزش: صدای زوزه و نویز گیربکس کمتر خواهد شد.
• محافظت در برابر خوردگی و زنگ ‌زدگی: افزودنی های ضد زنگ و ضد خوردگی از قطعات فلزی محافظت می ‌کنند.
• تمیز نگه داشتن داخل گیربکس: کمک می ‌کند تا رسوبات و براده‌ های ریز بهتر کنترل شوند و آسیب کمتری بزنند.
• افزایش عمر گیربکس و کاهش هزینه تعمیرات: چون فشار و سایش کمتر خواهد شد، قطعات دیرتر فرسوده می ‌شوند.

روغن واسکازین چیست؟

روغن واسکازین که در بازار به ‌عنوان روغن دنده هم شناخته می ‌شود مایعی غلیظ و مقاوم برای گیربکس های دستی (دنده ای) بوده و در بسیاری از موارد دیفرانسیل استفاده می‌ شود تا چرخ ‌دنده‌ ها و یاتاقان ها را روانکازی کند، سایش و صدای گیربکس را کاهش دهد و از قطعات در برابر فشار و حرارت بالا محافظت کند. واسکازین معمولا با استاندارد هایی مثل GL-4  یا GL-5 و گرید هایی مانند 75W-90  یا 80W-90 عرضه می ‌شود و انتخاب درست آن باید طبق توصیه سازنده خودرو انجام شود تا تعویض دنده نرم ‌تر باشد و از آسیب به قطعات داخلی جلوگیری شود.

 

مزایای استفاده از روغن واسکازین

همانطور که گفتیم منظور از روغن واسکازین، روغن دنده است. مزایای استفاده از آن:

• کاهش اصطکاک و سایش بین چرخ ‌دنده‌ ها و قطعات داخلی
• تحمل فشار و ضربه ‌های زیاد و جلوگیری از آسیب دیدن دنده‌ ها
• نرم ‌تر شدن عملکرد گیربکس و جا رفتن بهتر دنده‌ ها
• کاهش صدا و زوزه گیربکس و دیفرانسیل
• کمک به خنک ‌کاری و کاهش حرارت قطعات در کارکردهای سنگین
• جلوگیری از زنگ ‌زدگی و خوردگی
• افزایش عمر گیربکس و کاهش هزینه تعمیرات در بلند مدت

مطالب مرتبط:

علائم کمبود روغن واسکازین و گیربکس

بهترین روغن گیربکس اتوماتیک AT

بهترین روغن گیربکس CVT

مقایسه روغن واسکازین و گیربکس

روغن واسکازین و روغن گیربکس عملا در کاربرد عمومی یکی هستند اما تفاوتشان بیشتر در اصطلاح رایج، نوع فرمول، استاندارد و محل مصرف دقیق است:

• اصطلاح رایج

واسکازین عموما به روغن دنده که مربوط به گیربکس های دستی است، روغن واسکازین می گویند. اصطلاح قدیمی و عامیانه برای روغن دنده. در حالی که روغن گیربکس می تواند شامل چند نوع روغن باشد برای گیربکس دستی، اتومات، CVT، دیفرانسیل و غیره باشد.

• نوع فرمول و ترکیب روغن

واسکازین (روغن دنده) معمولا غلیظ ‌تر است و برای تحمل فشار و درگیری دنده ‌ها، افزودنی ‌های مخصوص دارد. اما روغن گیربکس (به ‌صورت کلی) بسته به نوع گیربکس فرمولش فرق می‌کند، مثلا روغن گیربکس اتومات یا CVT ترکیب و افزودنی‌ های کاملا متفاوتی دارند.

• استانداردها و مشخصات فنی

واسکازین معمولا با استاندارد هایی مثل API GL-4 یا GL-5 و گرید هایی مثل 75W-90  یا 80W-90  شناخته می ‌شود. و روغن گیربکس استانداردش بسته به نوع گیربکس متفاوت است مثلا ATF استانداردهای خودش را دارد و با GL-4/GL-5 یکی نیست.

• محل مصرف دقیق

واسکازین بیشتر برای گیربکس دستی و دیفرانسیل استفاده می‌ شود. ولی روغن گیربکس ممکن است برای گیربکس دستی باشد یا برای اتومات CVT،DCT  که در این صورت دیگر واسکازین محسوب نمی‌ شود.

• طول عمر

به ‌طور کلی روغن موتور باید زودتر تعویض شود. با توجه به نوع خودرو، شیوه رانندگی و شرایط آب و هوایی و منطقه ای که خودرو در آن استفاده می شود معمولا توصیه می شود روغن موتور را هر 4 تا 6 هزار کیلومتر تعویض کنید.

در مقابل روغن گیربکس عمر بیشتری دارد و برای گیربکس‌ های دستی بهتر است هر 50 تا 80 هزار کیلومتر تعویض شود. با این حال برای اطمینان از زمان دقیق تعویض حتما دفترچه راهنمای خودرو را بررسی کنید.

• تفاوت قیمت روغن گیربکس و واسکازین

روغن واسکازین و روغن گیربکس معمولا از نظر قیمت با هم تفاوت دارند و این اختلاف بیشتر به کیفیت، استاندارد و نوع افزودنی‌ ها مربوط می ‌شود. معمولا روغن های گیربکس به دلیل فرمولاسیون دقیق تر و سازگاری بهتر با گیربکس های جدید می توانند گران تر باشند اما واسکازین هم اگر از نوع با کیفیت و مخصوص فشار بالا باشد ممکن است قیمتش بالاتر باشد.